Ogrzewanie podłogowe i pompa ciepła to para, którą projektanci polecają najczęściej, i to nie bez powodu. Podłoga oddaje ciepło dużą powierzchnią, więc wystarcza jej woda o temperaturze 30-35°C, a przy takiej temperaturze pompa pracuje najoszczędniej. Nie znaczy to jednak, że w domu 150 m² z podłogówką każda pompa się sprawdzi. Za duża będzie taktować, za mała nie dogrzeje w mróz, a źle zaprojektowana podłoga może wymusić wyższą temperaturę niż przy grzejnikach.
W tym artykule liczymy, jaka moc pompy jest potrzebna w domu 150 m² z ogrzewaniem podłogowym przy różnych standardach ocieplenia, jaką temperaturę zasilania przyjąć i ile prądu taka instalacja zużyje w klimacie Pomorza. Jeśli Twój dom ma grzejniki, przeczytaj bliźniaczy tekst jaka pompa ciepła do domu 150 m² z grzejnikami.
Pompa ciepła i podłogówka – dlaczego to najlepsze połączenie
Pompa ciepła produkuje ciepło tym taniej, im mniejsza jest różnica między temperaturą powietrza na zewnątrz a temperaturą wody, którą przygotowuje. Grzejnik w docieplonym domu potrzebuje w mróz zwykle 45-55°C. Podłoga w tym samym domu zadowoli się 30-40°C. To różnica kilkunastu stopni, która przez cały sezon przekłada się na wyraźnie niższe zużycie prądu.
Podłogówka ma też dużą bezwładność. Wylewka magazynuje ciepło, dlatego pompa może pracować długimi, równymi cyklami. To korzystne dla sprężarki, ale oznacza też, że obniżanie temperatury na noc w takim domu zwykle nie daje oszczędności. Lepiej utrzymywać stałą temperaturę i pozwolić pracować krzywej grzewczej.
Pompa ciepła do domu 150 m² z podłogówką – co wziąć pod uwagę?
- Obciążenie cieplne budynku dla temperatury projektowej. Dla Gdańska i pasa nadmorskiego norma PN-EN 12831 przyjmuje -16°C (I strefa klimatyczna). Na wyżej położonych terenach Kaszub i na południu województwa przyjmuje się zwykle -18°C (II strefa).
- Powierzchnię, która naprawdę grzeje. Pod szafami, wyspą kuchenną czy wanną nie układa się rur, więc aktywna jest zwykle 80-85% powierzchni domu.
- Rodzaj posadzki. Płytki przewodzą ciepło dobrze, deska i grube panele gorzej, dywan bardzo słabo. Każda warstwa o dużym oporze cieplnym podnosi potrzebną temperaturę wody.
- Rozstaw rur i liczbę pętli – w łazienkach i przy dużych przeszkleniach rury układa się gęściej.
- Ciepłą wodę użytkową i ewentualne chłodzenie latem.
Jaka moc pompy ciepła do domu 150 m² z ogrzewaniem podłogowym?
Moc pompy nie zależy od tego, czy w domu są grzejniki, czy podłogówka. Zależy od strat ciepła budynku: Φ = H × (θi – θe). Dla Gdańska różnica temperatur wynosi 36 K (20°C wewnątrz, -16°C na zewnątrz). Od rodzaju ogrzewania zależy natomiast temperatura wody, a więc sprawność pompy i to, jaką moc pompa jest w stanie oddać w mróz.
Trzy domy 150 m² z podłogówką (θe = -16°C)
| Standard domu | Wskaźnik | Obciążenie cieplne | Potrzebna moc z 1 m² podłogi* | Zasilanie w mróz (płytki) | Zalecana pompa |
|---|---|---|---|---|---|
| Stary dom po termomodernizacji, z dołożoną podłogówką | ok. 70 W/m² | ok. 10,5 kW | ok. 84 W/m² | 40-45°C | 12 kW, trójfazowa |
| Dom z lat 2000-2010 | ok. 50 W/m² | ok. 7,5 kW | ok. 60 W/m² | 33-37°C | 9 kW |
| Nowy dom WT2021 z rekuperacją | ok. 30 W/m² | ok. 4,5 kW | ok. 36 W/m² | 28-32°C | 5-7 kW |
* Przy założeniu, że rury leżą pod 125 m² ze 150 m² powierzchni. Przy posadzce z desek lub paneli temperatura zasilania jest zwykle o kilka stopni wyższa.
Ile ciepła może dać podłoga?
Wydajność podłogówki ogranicza komfort, a nie technika. Norma PN-EN 1264 dopuszcza w strefie pobytu temperaturę powierzchni podłogi do 29°C. Przy 20°C w pokoju odpowiada to mniej więcej 100 W z metra kwadratowego. W domu z lat 2000-2010 podłoga musi mieć około 25-26°C, co jest przyjemne w odczuciu. W ocieplonym starym domu potrzeba już około 28°C, czyli blisko granicy, i niewielki błąd projektu (zbyt rzadkie rury, gruby parkiet) wystarczy, żeby pokój się nie dogrzał.
W nowym domu WT2021 podłoga jest ledwie letnia, ok. 23-24°C. Wiele osób odbiera to jako „zimną podłogę”, choć w domu jest 20-21°C. To normalne i świadczy o dobrym ociepleniu.
Pompa powietrze-woda czy gruntowa do podłogówki?
Przy podłogówce przewaga gruntowej pompy w sprawności jest mniejsza niż przy grzejnikach, bo powietrzna i tak pracuje na niskiej temperaturze wody. Dlatego w domu 150 m² z ogrzewaniem podłogowym zdecydowanie najczęściej wybierana jest pompa powietrze-woda. Pompa gruntowa ma sens, gdy zależy Ci na chłodzeniu pasywnym przez podłogę albo nie ma dobrego miejsca na jednostkę zewnętrzną.
Temperatura zasilania a SCOP: podłogówka kontra grzejniki
Producenci podają SCOP osobno dla zastosowań niskotemperaturowych (35°C) i średniotemperaturowych (55°C). Różnica między nimi jest zwykle duża, a podłogówka mieści się w pierwszej kategorii. Do obliczeń przyjmujemy dla warunków Pomorza takie sezonowe współczynniki (nasze założenia, nie dane konkretnego modelu): 3,6 przy zasilaniu 40-45°C, 4,0 przy 33-37°C i 4,3 przy 28-32°C. Dla porównania: w domu z grzejnikami pracującymi na 45-50°C przyjmujemy 3,3.
W domu 150 m² z lat 2000-2010 oznacza to roczną oszczędność około 700 kWh prądu na samym ogrzewaniu w porównaniu z tym samym domem na grzejnikach. W ocieplonym starym domu różnica przekracza 1 000 kWh.
Instalacja pompy ciepła z podłogówką – na co zwrócić uwagę?
Termostaty pokojowe i bufor
Podłogówka ma dużą pojemność wodną, więc w wielu domach bufor nie jest potrzebny. Warunek: pętle muszą pozostać otwarte. Jeśli w każdym pokoju jest termostat zamykający siłowniki, pompa w okresach przejściowych może zostać z kilkoma otwartymi pętlami, zaczyna taktować i brakuje jej wody do odszraniania. Lepszym rozwiązaniem jest regulacja pogodowa, wyregulowane przepływy na rozdzielaczu i termostat tylko w pomieszczeniu wzorcowym. Gdy strefy muszą być zamykane, bufor lub sprzęgło będą potrzebne. Więcej piszemy w artykułach o buforze do pompy ciepła i o taktowaniu pompy.
Podłogówka na parterze, grzejniki na piętrze
Bardzo częsty układ w domach 150 m² z poddaszem. Pompa przygotowuje wtedy wodę dla obiegu grzejnikowego, a podłogówka dostaje ją zmieszaną przez zawór. Każda strefa ma osobną krzywą grzewczą. Taką instalację wykonaliśmy w nowym domu szkieletowym w Będominie z pompą Panasonic serii K 9 kW. Żeby nie tracić zalet podłogówki, grzejniki na piętrze warto dobrać na możliwie niską temperaturę, np. 40-45°C.
Monoblok, split czy All in One?
W nowych domach z podłogówką bardzo dobrze sprawdza się wersja All in One, czyli jednostka wewnętrzna z wbudowanym zasobnikiem ciepłej wody. W Czerniewie zamontowaliśmy Panasonic All in One 9 kW w domu ogrzewanym w całości podłogówką, razem z uzdatnianiem wody. Jakość wody ma znaczenie zarówno dla instalacji grzewczej, jak i dla zasobnika, szczególnie przy własnej studni. Monoblok wymaga zabezpieczenia przed zamarzaniem (glikol lub zawory antyzamarzaniowe), split – instalatora z uprawnieniami F-gazowymi. Szczegóły w porównaniu monoblok vs split.
Jedna faza czy trzy?
Do około 9 kW pompy są dostępne w wersjach jedno- i trójfazowych, przy 12 kW i więcej zdecydowanie częściej montuje się wersje trójfazowe. W domu 150 m² z obciążeniem 7,5 kW wystarczy pompa jednofazowa, o ile pozwala na to przyłącze. Trzy fazy dają więcej swobody przy grzałce rezerwowej i innych dużych odbiornikach.
Łazienki i chłodzenie
Łazienka potrzebuje 24°C, a podłoga ma tam mało wolnej powierzchni. Zwykle rury układa się gęściej, a drabinkę wyposaża w grzałkę elektryczną do używania okazjonalnego. Latem tą samą podłogą można chłodzić, ale z ograniczeniem: woda nie może być zbyt zimna, bo na posadzce wykropli się wilgoć. Sterownik musi pilnować punktu rosy, a moc chłodnicza podłogi jest wyraźnie mniejsza niż grzewcza. Różnice opisujemy w tekście o chłodzeniu pasywnym i aktywnym.
Ile prądu zużyje pompa ciepła z podłogówką w domu 150 m²?
Założenia: ok. 1 800 godzin pracy z pełną mocą w sezonie grzewczym na Pomorzu, czteroosobowa rodzina, ciepła woda ok. 1 100 kWh prądu rocznie. To szacunek dla przeciętnej zimy.
| Standard domu 150 m² | Ciepło na ogrzewanie | Prąd: podłogówka | Prąd: grzejniki (dla porównania) | Podłogówka łącznie z CWU |
|---|---|---|---|---|
| Po termomodernizacji (70 W/m²) | ok. 18 900 kWh | ok. 5 250 kWh (SCOP 3,6) | ok. 6 300 kWh (SCOP 3,0) | ok. 6 350 kWh |
| Lata 2000-2010 (50 W/m²) | ok. 13 500 kWh | ok. 3 400 kWh (SCOP 4,0) | ok. 4 100 kWh (SCOP 3,3) | ok. 4 500 kWh |
| WT2021 (30 W/m²) | ok. 8 100 kWh | ok. 1 900 kWh (SCOP 4,3) | ok. 2 250 kWh (SCOP 3,6) | ok. 3 000 kWh |
Przy przykładowej stawce 1,10 zł/kWh brutto ogrzewanie i ciepła woda w domu z lat 2000-2010 z podłogówką kosztowałyby około 5 000 zł rocznie, w nowym domu WT2021 około 3 300 zł. Podstaw swoją cenę prądu, bo stawki różnią się w zależności od taryfy i umowy.
Czy to się opłaca i ile kW fotowoltaiki do pompy ciepła?
Podłogówka sama w sobie jest „inwestycją w sprawność” – przy tej samej pompie obniża zużycie prądu na ogrzewanie o kilkanaście procent w porównaniu z grzejnikami (w tabeli powyżej ok. 16-17%). W nowym domu to najprostszy sposób na niskie koszty ogrzewania. W domu modernizowanym dołożenie podłogówki wymaga skuwania posadzek, więc decyzję podejmuje się zwykle przy generalnym remoncie.
Przy zużyciu całego domu 6 500-8 500 kWh rocznie (pompa plus pozostałe urządzenia) fotowoltaika o mocy 6-8 kWp jest rozsądnym punktem wyjścia. Na Pomorzu 1 kWp daje rocznie około 950-1 050 kWh. Zimą produkcja jest jednak niewielka, a w net-billingu nadwyżki z lata sprzedajesz taniej, niż kupujesz prąd w styczniu. Magazyn energii pomaga zużyć dzienną nadwyżkę wieczorem i daje zasilanie awaryjne. Przy podłogówce ma dodatkową zaletę: wylewkę można w słoneczne dni lekko „doładować” ciepłem, bo jej bezwładność utrzyma temperaturę na wieczór. Magazyn opłaca się najbardziej przy dużych nadwyżkach w ciągu dnia i taryfie dynamicznej.
Jak wybrać pompę ciepła do domu 150 m² z ogrzewaniem podłogowym
- Policz obciążenie cieplne dla -16°C lub -18°C, w zależności od lokalizacji.
- Sprawdź, jaką moc musi dać metr podłogi i czy mieści się w granicy komfortu.
- Dobierz posadzki z niskim oporem cieplnym i gęstszy rozstaw rur tam, gdzie straty są największe.
- Nie przewymiaruj pompy – w nowym domu 150 m² często wystarcza 5-7 kW.
- Zrezygnuj z termostatów zamykających wszystkie pętle albo zaplanuj bufor.
- Przy strefie grzejnikowej na piętrze dobierz grzejniki na niską temperaturę.
- Zadbaj o jakość wody w instalacji i w zasobniku.
Ogólne informacje o pompach do tego metrażu znajdziesz również w artykule jaka pompa ciepła do domu 150 m². W nowym domu z rekuperacją straty na wentylacji są mniejsze, co obniża moc pompy – o rekuperacji przeczytasz na stronie wentylacja.
Najczęstsze pytania
Jaka moc pompy ciepła do domu 150 m² z podłogówką wystarczy?
Typowo 5-7 kW w nowym domu, ok. 9 kW w domu z lat 2000-2010 i 12 kW w ocieplonym starym domu. O mocy decydują straty ciepła budynku, a nie rodzaj ogrzewania.
Czy przy podłogówce potrzebny jest bufor?
Często nie, jeśli pętle pozostają otwarte, a pompa ma zapewnioną minimalną objętość wody wymaganą przez producenta. Bufor lub sprzęgło są potrzebne przy wielu zamykanych strefach albo przy połączeniu z obiegiem grzejnikowym.
Czy podłogówka z pompą ciepła może chłodzić?
Tak, ale z ograniczoną mocą i tylko ze sterowaniem, które pilnuje punktu rosy. Do intensywnego chłodzenia lepsze są klimakonwektory lub klimatyzacja.
Krótko: jaka pompa do domu 150 m² z podłogówką?
Dla nowego domu WT2021 zwykle 5-7 kW, dla domu z lat 2000-2010 około 9 kW, dla ocieplonego starego domu z dołożoną podłogówką 12 kW w wersji trójfazowej. Przy dobrze zaprojektowanej podłodze pompa pracuje na 30-37°C i zużywa wyraźnie mniej prądu niż w tym samym domu z grzejnikami.
Projektujemy i montujemy pompy ciepła w całym województwie pomorskim, także z ogrzewaniem podłogowym i uzdatnianiem wody. Obejrzymy dom lub projekt, policzymy moc i przygotujemy wycenę. Skontaktuj się z Helius Energia.
